चीनने पुन्हा एकदा JeM च्या मसूद अझहरवर बंदी घालण्यासाठी संयुक्त राष्ट्रसंघाच्या प्रस्तावाला रोखले

0
241

चीनने संयुक्त राष्ट्र सुरक्षा परिषदेच्या (UNSC) चौथ्या वेळी पाकिस्तानच्या जयश-ए-मोहम्मदचा प्रमुख मसूद अझहर याला “जागतिक दहशतवादी” म्हणून नामांकित करण्याच्या प्रस्तावाला रोखून परत एकदा भारताला निराश केले.

• चीनने या प्रस्तावास तांत्रिक रित्या रोखण्यास भारताने “निराशाजनक” ठरवले आहे.

मसूद अझरला “जागतिक दहशतवादी” म्हणून घोषित करण्याचा चौथा प्रस्ताव :

• पाकिस्तान-स्थित्त दहशतवादी गट JeMने केलेल्या पुलवामा दहशतवादी हल्ल्याच्या पार्श्वभूमीवर संयुक्त राष्ट्र सुरक्षा परिषदेच्या 1267 च्या अल-कायदा प्रतिबंध समितीस 27 फेब्रुवारी 2019 रोजी P3 देशांनी (फ्रान्स, युनायटेड किंग्डम आणि युनायटेड स्टेट्स) प्रस्ताव मांडला.
• प्रस्तावावर कोणताही आक्षेप उठविण्यासाठी अल-कायदा प्रतिबंधक समितीच्या सदस्यांना 10 कामकाजी दिवसांचा कालावधी देण्यात आला.
• या कालावधीच्या समाप्तीपर्यंत प्रस्तावावर कोणतीही आक्षेप नसल्यास, निर्णय स्वीकारला असे मानले जाते.
• ना-हरकत कालावधीची अंतिम मुदत 14 मार्च 2019 रोजी संपायच्या आधीच चीनने ‘तांत्रिक खंड’ असे कारण देऊन “परीक्षण करण्यास अधिक वेळ” मागितला.
• तांत्रिक खंड सहा महिने पर्यंत वैध आहे आणि त्यानंतर तीन महिन्यांनी वाढविता येऊ शकते.

पुलवामा दहशतवादी हल्ला :

• 14 फेब्रुवारी 2019 रोजी जम्मू-काश्मीरच्या पुलवामा जिल्ह्यात सीआरपीएफ कर्मचा-यांवर आत्महत्या बॉम्बरने हल्ला केला ज्यात 40 कर्मचारीचे मृत्यू झाले. या पार्श्वभूमीवर ही कारवाई करण्यात आली.
• या हल्ल्याची जबाबदारी पाकिस्तानी दहशतवादी गट जयश-ए-मोहम्मद (जीएम) याने घेतली होती, ज्याचे नेतृत्व मसूद अझहर करतो.
• पुलवामा दहशतवादी हल्ल्याच्या पार्श्वभूमीवर, भारताने पाकिस्तानच्या विरूद्ध एक प्रमुख राजनैतिक कारवाई सुरू केली आणि 25 देशांच्या दूतांशी संवाद साधला. त्यामध्ये संयुक्त राष्ट्रसंघचे 5 कायमी सदस्य – अमेरिका, चीन, रशिया, यूके आणि फ्रांस यांचा समावेश आहे.

चार प्रस्तावांचा चीनद्वारे अवरोध :

• अझहरला जागतिक दहशतवादी म्हणून घोषित करण्यासाठी गेल्या 10 वर्षांत यूएनएससी येथे चारवेळा हा प्रस्ताव मांडण्यात आला. अझहरला जागतिक दहशतवादी म्हणून सूचीबद्ध करण्यासाठी चीनने भूतकाळात तीन वेळा बंदी घातली होती.
• 2009 मध्ये अझहरला जागतिक दहशतवादी म्हणून घोषित करण्यासाठी भारताने यूएनएससीमध्ये एक प्रस्ताव मांडला. 2016 मध्ये भारताने संयुक्त राष्ट्र, युनायटेड किंग्डम आणि फ्रांससह अझहरवर बंदी आणण्यासाठी संयुक्त राष्ट्रांच्या 1267 मंजुरी समितीत प्रस्ताव मांडला. 2017 मध्ये, पी 3 राष्ट्रांनी समान प्रस्ताव मांडला.
• परंतु, प्रत्येक वेळी चीनने भारत सरकारच्या प्रस्तावास मंजूरी समितीने मंजूर करण्यापासून रोखले.

जयश-ए-मोहम्मदचा प्रमुख मसूद अझहर :

• मसूद अझर हा जयश-ए-मोहम्मदचा संस्थापक आणि नेता आहे आणि युनायटेड नेशन्सच्या जागतिक दहशतवादी म्हणून त्याला नामांकित करण्याच्या निकषांची पूर्तता करतो.
• अझर हरकत अल-मुजाहदीन या आतंकवादी गटाचा माजी नेता आहे आणि त्याने पश्चिम देशांविरुद्ध अफगाणिस्तानात लढण्यासाठी लोकांना आवाहन केले होते.
• जानेवारी 2016 मध्ये भारतातील पठाणकोट येथील एअर बेझ वरील हल्ल्याचा तो मास्टरमाइंड होता.
• 2008 मुंबई हल्ल्यांसारख्या अनेक दहशतवादी हल्ल्यांसाठी JeM जबाबदार आहे.